Zilverpapier verzamelen

In de eerste helft van de twintigste eeuw verzamelden Vlaamse kinderen het zilverpapier waarin chocoladerepen verpakt waren. Dat namen ze mee naar school, waar het werd ingezameld om missionarissen in Congo te steunen. 

Het werkelijke doel van dat zilverpapier is onduidelijk. Verscheepten ze dat zilverpapier naar Congo, waar het een mysterieus nut had voor Congolese kinderen? Het werkelijke doel van dat zilverpapier is onduidelijk. Het zou verkocht zijn aan opkopers. Die recycleerden het tin uit het papier. De opbrengst van de verkoop ging naar het missiewerk. Maar van fabrieken die zilverpapier omsmolten, is nooit een spoor gevonden. Er wordt ook gezegd dat zilverpapier inzamelen eigenlijk een bewustmakingsactie was. Door zilverpapier in te zamelen, voelden Belgen zich betrokken bij de kolonie. Ook het knikkende zwarte kindje waarin kinderen een muntstuk konden steken, zorgde daarvoor. Dat is nu vooral een symbool voor racisme.

Kinderen die het zilverpapier bijhielden van hun snoepverpakkingen, deden aan kleinschalige liefdadigheid. Het inzamelen was geen louter Belgisch of Vlaams fenomeen. Ook in Nederland gebeurde dat, voor religieus missiewerk, maar ook voor lokale goede doelen als kinderziekenhuizen, vakantiekolonies, de opleiding van blindengeleidehonden en tbc-bestrijding.

Ondanks de warme herinneringen die veel Vlamingen aan de inzamelacties hebben, was dat missiewerk vooral een deel van de kolonisatie van Congo. De paters en zusters werkten mee aan de beschavingsmissie. Ze zagen de Europese manier van leven als beter dan de Afrikaanse.

Er waren al missieposten toen Congo een privékolonie van koning Leopold II was. Toen in 1908 Belgisch-Congo ontstond, werden de missieposten pas echt populair. De paters en zusters wilden de Congolese bevolking verplicht het christendom bijbrengen. Daarnaast richten ze ziekenhuizen op. Tot in de jaren 50 werden bijna alle scholen door missionarissen uitgebaat. Een hogere opleiding gaven ze de Congolese bevolking liever niet. Zo droegen de missiewerken mee aan de uitbuiting en onderdrukking in de Belgische kolonie.

Dit verhaal is gemaakt door OKV voor FAAM - virtueel museum.

AfricaMuseum - Audiogids: Experts aan het woord

In verschillende zalen geven wetenschappers van het AfricaMuseum in een audiofragment meer uitleg bij het opzet van de zaal. Voor deze tour is he

ErfgoedAppErfgoedApp

Dekolonisatiewandeling

Stel: je staat op de zeedijk in Oostende ter hoogte van de Drie Gapers en je voelt dat de geschiedenis aan je mouw trekt. Misschien vraag je je w

ErfgoedAppErfgoedApp

Langs koloniale sporen in Halle

Ontdek al wandelend of fietsend verborgen, maar onuitwisbare sporen van onze koloniale geschiedenis vlakbij. Via deze historische vensters - pers

ErfgoedAppErfgoedApp

Littekens van Borgerhout: koloniaal erfgoed

In Borgerhout verwijzen verschillende plekken naar het Belgisch-Congolese koloniale verleden. Ook de publieke verwijzingen naar Zuid-Afrikaanse g

ErfgoedAppErfgoedApp

Congolese tatouage en Belgische art nouveau

Niet elke tatoeage bestaat uit inkt. Verschillende bevolkingsgroepen in Congo gebruikten bijzondere lichaamsversieringen: scarificatie. Door het creëren van littekens ontstonden decoratieve vormen op de huid, vaak in complexe geometrische patronen. Ten tijde van de Onafhankelijke Congostaat en later Belgisch-Congo werd de praktijk door koloniale wetenschappers uitvoerig bestudeerd, nagetekend en

ErfgoedAppFAAM

Matonge

Matonge is een bruisende wijk in Elsene, grenzend aan de Brusselse vijfhoek. Ze is nauwelijks enkele straten groot en wordt al sinds de jaren 1950 met de Congolese diaspora geassocieerd. Maar waarom wonen er eigenlijk relatief weinig mensen met een Congolese, Rwandese of Burundese achtergrond in België? Waarom zijn er

ErfgoedAppFAAM