De geschilderde vis

Een snoek, baarzen, oesters, … op dit 17de-eeuwse schilderij zie je een heel menu aan vis. Je kan de kenmerkende geur bijna ruiken. Wat het werk bijzonder maakt? 

De schilder is een vrouw, Clara Peeters. Historici weten weinig over haar, ook al was ze een van de weinige vrouwelijke topschilders van haar tijd. Haar creaties hadden succes van haar thuisstad Antwerpen tot in Spanje. Peeters schilderde vooral stillevens. Dat zijn zorgvuldig geselecteerde composities met objecten zoals bloemen, planten of voedsel. Vrouwen mochten immers geen schildersopleiding volgen en leerden zo geen menselijke modellen schilderen. Daarom waren schildergenres zoals scènes uit de Bijbel niet voor hen weggelegd.

Dit werk van Clara Peeters vind je in het KMSKA en is opgenomen in de Vlaamse Topstukkendatabank.
Schilderij van een vismarkt,Joachim Beuckelaer, 16de eeuw - © KMSKA, Antwerpen - artinflanders.be, foto Hugo Maertens
Schilderij van een vismarkt,Joachim Beuckelaer, 16de eeuw - © KMSKA, Antwerpen - artinflanders.be, foto Hugo Maertens

Clara Peeters was niet de enige kunstschilder die een boontje had voor vis. Vanaf 1550 beelden kunstenaars de dieren regelmatig af in hun schilderijen, bijvoorbeeld wanneer ze een drukke stadsmarkt in beeld brachten. Na 1600 werden stillevens alsmaar populairder.

Stilleven met vissen en schaaldieren, Abraham Van Beyeren, 17de eeuw - © MSK, Gent - artinflanders.be, foto Hugo Maertens
Stilleven met vissen en schaaldieren, Abraham Van Beyeren, 17de eeuw - © MSK, Gent - artinflanders.be, foto Hugo Maertens

Waarom die voorliefde voor vis? Dieren uit zeeën en rivieren waren een populair voedingsmiddel in de Zuidelijke Nederlanden in deze periode. Grote abdijen kweekten zoetwatervissen zoals karpers in hun eigen vijvers. Dat bracht meer geld op dan landbouw.

Ook in het Snijders&Rockoxhuis in Antwerpen kan je heel wat stillevens bewonderen.

Aan de kust vingen vissersschepen haring, de enige zeevis die een plaatsje kreeg op het werk van Peeters. Net zoals het exemplaar op het schilderij waren die vaak gerookt om ze langer te kunnen bewaren. Garnalen, zoals die op de voorgrond van Peeters’ werk, werden dan weer gevangen door vissers te paard, die met netten de branding van de Noordzee doorploegden.

In NAVIGO Visserijmuseum in Oostduinkerke beleef je het verhaal van de visserij aan de Vlaamse kust.

Dit verhaal is gemaakt door Geheugen Collectief voor FAAM - virtueel museum.

Vissen in een West-Vlaams Verleden
Tijdens deze wandeling bezoek je enkele bijzondere plekken in Oostende. Je maakt kennis met het boeiende vissersleven en je komt meer te weten ov
Het Zuid en het KMSKA, een verweven geschiedenis
Laat je verrassen en inspireren tijdens deze prachtige wandeling door de Zuidwijk! We nemen je mee langs de architectuur en rijke geschiedenis va
Kunst ontdekken in Art Center Hugo Voeten
Gebruik de gele knop om kunstwerken op zaal te ontdekken. De beschikbare kunstwerken zijn aangeduid met een groen kruisje. Neem het volledige kun
Het roemrijke visserverleden van De Panne
Ontdek onze zilte erfgoedwandeling ‘Het roemrijke vissersverleden van De Panne’ Sla je haak in ons rijk vissersverleden, neem de ErfgoedApp bij