De Commandobunker onder de Kemmelberg

Het Heuvelland en de regio rond Ieper werden zwaar getroffen door de Eerste Wereldoorlog. De Engelse schrijver Siegfried Sassoon verwierf wereldwijde bekendheid met zijn anti-oorlogsgedicht Memorial Tablet – met de gedenkwaardige verzen I died in Hell – (they called it Passchendaele). Veel soldaten die terugkeerden uit de oorlog leden aan shellshock of oorlogsneurose, een bijzondere vorm van een posttraumatische stressstoornis.

Bezoek het Passchendaele Museum in Zonnebeke.
Commandobunker Kemmel - © Toerisme Heuvelland - Foto Carels
Commandobunker Kemmel - © Toerisme Heuvelland - Foto Carels

Minder bekend is dat het Heuvelland ook een belangrijke rol speelde tijdens de Koude Oorlog, de periode na de Tweede Wereldoorlog die gedomineerd werd door angst voor een nucleaire oorlog. Daarom werden op tal van plekken in West-Europa bunkers gebouwd die konden dienen als commandocentrum. De legertop en leden van de regering konden er in veiligheid worden gebracht tijdens een aanval door de vijand uit het oosten, de communistische Sovjet-Unie en de bevriende landen van het Warschaupact.

Je kan de commandobunker van Kemmel bezoeken.

In ons land werd de strategische bunker gebouwd onder de Kemmelberg. Van 1952 tot 1956 werd door verschillende teams aan het ondergrondse complex gebouwd, zonder dat de arbeiders of de omwonenden wisten wat er precies gaande was. Zelfs na het einde van de Koude Oorlog, met de val van de Berlijnse Muur in 1989 en het uiteenvallen van de Sovjet-Unie eind 1991, bleef de ware toedracht nog lange tijd een goed bewaard geheim. Pas begin deze eeuw werden het bestaan en de functie van de bunker toegegeven.

Operations room, Commandobunker Kemmel - © War Heritage Institute
Operations room, Commandobunker Kemmel - © War Heritage Institute

De bunker is een ondergronds complex van ruim 2.000 m² verdeeld over twee verdiepingen. Hij werd tot midden jaren negentig gebruikt, vooral bij NAVO-oefeningen met vliegtuigen, zoals de Spitfire of Hawker Hurricane. Maar omdat het commandocentrum al kort na de bouw technisch achterhaald was, is de bunker nooit gebruikt waarvoor hij bedoeld was, als commandopost van een internationaal luchtverdedigingssysteem. Ook bleek het complex, ondanks de twee meter dikke muren en een positie vijftien meter onder de grond, onvoldoende bestand tegen een aanval met nucleaire, biologische of chemische wapens.

De bunker is sinds 2017 onderdeel van het War Heritage Institute, dat als doel heeft om de herinnering levend te houden aan alle conflicten waar ons land bij betrokken was.

Bezoek ook de andere sites die het War Heritage Institute beheert, zoals het Fort van Breendonk, de Dodengang in Diksmuide, en het Legermuseum in Brussel.

Dit verhaal is gemaakt door OKV voor FAAM - virtueel museum.

De Kemmelberg uitgepakt! (Lus Kemmel)
De berg trekt, vroeger en nu, mensen aan. Als hoogte bood het bescherming aan de eerste inwoners van de streek. Molens konden er hun werk doen. T
Wapens & Harnassen
Het War Heritage Institute is op zoek naar jonge schildknapen die ambitie hebben om het tot ridder te schoppen. Ga samen op pad met onze digi-kni
Landscape Voices - Passchendaele
‘Landscape Voices’ is een unieke leerervaring voor leerlingen van het 4de, 5de en 6de leerjaar van het secundair onderwijs. De klas beleeft tijde
Dag Louise, ...
Welkom in de Dodengang! Gaan jullie mee met soldaat Jan op ontdekkingstocht door de loopgraven? In het bezoekerscentrum en in de loopgraven vinde